Houtkachels populairder, volgens deze longarts is dat zorgelijk: 'Direct verband met longkanker'
Met de winter in aantocht en de hoge gasprijzen zijn veel mensen op zoek naar goedkopere manieren om hun huizen te verwarmen. Dit heeft geleid tot een hernieuwde belangstelling voor houtkachels. Gert Kooij, voorzitter van de Nederlandse Haarden- en Kachelbranche, merkt op dat de verkoop van kachels weer toeneemt. Hij plaatst echter een belangrijke kanttekening: het gaat vooral om consumenten die overstappen van open haarden naar moderne houtkachels met een hoger rendement. "Er komen niet veel meer nieuwe consumenten bij die hout gaan stoken," aldus Kooij.
Volgens Kooij zijn moderne houtkachels aanzienlijk schoner dan hun traditionele tegenhangers. "Deze nieuwe apparaten genereren veel minder gezondheidsklachten, omdat de emissiewaarden veel lager zijn. Het is goed nieuws dat mensen overstappen van open haarden naar deze modernere kachels," voegt hij toe.
De gezondheidsrisico's zijn volgens De Kleer aanzienlijk. "De uitstoot komt in de straten terecht, waar de concentraties fijnstof enorm kunnen oplopen, soms met een factor 10," legt ze uit. Dit heeft vooral gevolgen voor kwetsbare groepen, zoals jonge kinderen, ouderen en mensen met astma. "Ook mensen met hoge bloeddruk lopen risico; in combinatie met fijnstof verhoogt dit de kans op een hartaanval aanzienlijk. Vaak zijn mensen zich niet eens bewust van hun hoge bloeddruk."
De Kleer legt verder uit dat het risico op longkanker toeneemt door het inademen van fijnstof. "De wetenschap bevestigt dat er een direct verband bestaat tussen longkanker en het inademen van hoge concentraties fijnstof," zegt ze. "Er is geen veilige ondergrens: elke microgram verhoogt de kans op astma, en langdurige blootstelling verhoogt het risico op longkanker."
Kooij is optimistischer over de situatie. "Wij bieden stooktrainingen aan om consumenten te leren op een meer verantwoorde manier hout te stoken. Ook adviseren we om de kachel niet aan te zetten tijdens mistige dagen, omdat de rook dan langer in de lucht blijft hangen," zegt hij. Hij pleit ook voor hogere schoorstenen, zodat de rook beter kan wegtrekken. "Zo kunnen we verantwoord hout stoken."
De Kleer is echter sceptisch over deze aanpak. "Ondernemers kunnen wel zeggen dat als je je aan de stookregels houdt, het allemaal wel kan, maar in de praktijk zetten mensen de kachel juist vaker aan als het koud en vochtig is. Dat leidt tot hogere gasrekeningen," stelt ze. "Er is maar één manier om de lucht schoner te maken: de uitstoot moet omlaag. In mijn ideale wereld stoppen consumenten volledig met hout stoken en kiezen ze voor duurzame energie."
Volgens De Kleer zijn warmtepompen een veel beter alternatief voor de longgezondheid. "Er is een overgangsperiode nodig, dat begrijp ik, maar we moeten niet terug naar de middeleeuwse houtstook. Dat is echt niet de toekomst," concludeert ze.