Koeien weg en toch haken melkveehouders af bij Lbv vanwege hoge fosfaatprijs
De huidige extreem hoge fosfaatprijzen leiden ertoe dat verschillende melkveehouders die deelnemen aan de Landelijke beëindigingsregeling veehouderijlocaties (Lbv) op het laatste moment besluiten om zich terug te trekken. Dit gebeurt ondanks het feit dat ze al een tweede voorschot hebben aangevraagd en hun koeien hebben verkocht. Deze melkveehouders kiezen ervoor om hun fosfaatrechten zelf te verkopen, zodat ze de voorschotten kunnen terugbetalen en toch een aanzienlijk bedrag overhouden. Rick Hoksbergen, een branchespecialist melkvee van Countus, waarschuwt echter dat er enkele belangrijke aandachtspunten zijn.
De melkveehouders die deelnemen aan de Lbv of de Lbv-plus voor de grote uitstoters ontvangen 121 euro per kilo fosfaatrecht dat ze inleveren. Door een aanzienlijk tekort aan fosfaatrechten is de prijs hiervan echter gestegen tot 340 tot 345 euro per kilo, na een verplichte afroming van 30 procent. Deze hoge prijzen doen melkveehouders met oudere stallen, die slechts een beperkte vergoeding voor hun stallen krijgen, aan hun situatie twijfelen.
Van de 283 melkveehouders die deelnemen aan de Lbv en Lbv-plus, zijn er nog maar 11 die in het beginstadium zitten en pas een eerste voorschot hebben ontvangen. Deze melkveehouders moeten nog hun koeien en mest afvoeren. Zij kunnen zich nog terugtrekken en moeten dan wel het eerste voorschot van 20 procent terugbetalen. Daarnaast zijn er 173 melkveehouders die al hun koeien en mest hebben afgevoerd en een tweede voorschot van 60 procent hebben ontvangen. Volgens Hoksbergen kunnen ook zij zich nog terugtrekken uit de regeling, tot het moment dat ze een verzoek tot vaststelling hebben ingediend.
Hoksbergen legt uit waarom terugtrekken financieel aantrekkelijk kan zijn. Bijvoorbeeld, als een melkveehouder 50 melkkoeien en bijbehorend jongvee heeft, heeft hij ongeveer 55 kilo fosfaat per koe nodig. Dit komt neer op 2.750 fosfaatrechten. Voor deze rechten kan hij een vergoeding van 332.750 euro ontvangen, plus 100.000 euro voor de stal, wat samen 432.750 euro oplevert.
De huidige marktwaarde van fosfaatrechten is echter veel hoger. Na de afroming kan de melkveehouder 1.925 fosfaatrechten verkopen voor 340 euro, wat neerkomt op 654.500 euro. Dit is een verschil van meer dan 221.750 euro in vergelijking met deelname aan de Lbv-regeling. Hoksbergen benadrukt echter dat de melkveehouder rekening moet houden met belasting, aangezien de helft van de extra opbrengst naar de belasting gaat. Bovendien moet hij wachten op goedkeuring van de aanvraag tot terugtrekking voordat hij de rechten kan verkopen. Als de prijs van de rechten in de tussentijd daalt, kan het financiële voordeel aanzienlijk verkleinen.
De melkveehouder moet ook de voorschotten van 20 en 60 procent terugbetalen, wat in dit geval neerkomt op 266.200 euro. Veel melkveehouders hebben dit bedrag niet direct beschikbaar. Hoksbergen wijst erop dat er vaak betalingsregelingen beschikbaar zijn. Daarnaast kunnen melkveehouders die een deel van hun voorschotten hebben gebruikt om hun hypotheek af te lossen, geconfronteerd worden met een nog kleiner financieel voordeel. Hij adviseert melkveehouders om zorgvuldig te berekenen wat het daadwerkelijke voordeel is voordat ze een beslissing nemen.
Voor de melkveehouders die blijven, is het een voordeel als andere melkveehouders zich terugtrekken uit de Lbv-regeling en hun rechten te koop aanbieden. Dit kan helpen om het huidige tekort aan fosfaatrechten te verkleinen. Hoksbergen waarschuwt echter dat het tekort niet volledig zal verdwijnen. Er zijn nog steeds melkveehouders die niet deelnemen aan de Lbv en enkele rechten over hebben, maar zij zullen nooit al hun extra rechten verhuren. Melkveehouders houden altijd een reserve aan voor eigen gebruik en fosfaatrechten worden nooit volledig benut.
Voor melkveehouders met een tekort aan fosfaatrechten is het van belang om maatregelen te nemen om dit tekort te verminderen en boetes te voorkomen. Hierbij moet eerst worden vastgesteld dat er daadwerkelijk sprake is van een tekort, wat gezien de huidige aandacht waarschijnlijk is. Hoksbergen stelt dat dit kan leiden tot aanzienlijke boetes, die ongeveer gelijk zijn aan de huidige leaseprijs van 80 euro per fosfaatrecht. Dit legt een zware druk op de financiën van de melkveehouders en kan hen in financiële problemen brengen.